Blog Detail

Agressie opwekken!!

05 mrt 15
R.A. de Jong
No Comments

Ook ambulancebemanning kan agressie opwekken!

 

Wat is dat toch de hele tijd? Al die vragen van patiënten en familieleden over geweld tegen ambulancehulpverleners. Er gaat bijna geen dag voorbij of ik word geconfronteerd met deze vraagstelling. En niet alleen ik, ook veel collega’s krijgen deze vraag voorgeschoteld. Bijna dagelijks is er wel een patiënt en/of familielid die erover begint. Ik ben de afgelopen jaren diverse malen geïnterviewd door radio- en televisiestations waarbij deze vraag telkens aan de orde kwam. Meerdere malen is er in een langdurig interview kort ingegaan op de agressie tegen de ambulancehulpverleners.  En evenzoveel keren heb ik uitdrukkelijk te kennen gegeven dat die agressie binnen ons vakgebied niet zo veelvuldig voorkomt als de media ons willen laten geloven. Natuurlijk snap ik wel dat dit onderwerp zorgt voor goede kijkcijfers en hoe meer sensatie, hoe beter het is. Een paar jaar terug heb ik een anderhalf uur durend interview gegeven. Dit ging over het filmen van incidenten door omstanders met behulp van hun mobiele telefoon.  Het doel hiervan was het vastleggen van agressie tegen hulpverleners. Het lijkt een goed initiatief, maar er schuilt ook een groot gevaar in. Steeds vaker zien we dat er maar een deel van het videofragment in het nieuws getoond wordt. Het voorafgaande gebeuren wat leidt tot de escalatie wordt bijna nooit in de publiciteit naar voren gebracht.  

Als  we eerlijk zijn: in negen van de tien keer blijkt het totale en complete videobeeld een iets andere weergave van de situatie te geven. Als ik terugkom op mijn eigen interview waarbij ik duidelijk te kennen geef dat over het algemeen de agressie naar ons hulpverleners meevalt, blijkt dat dit totaal genegeerd wordt. Juist een korte referentie naar de escalerende oudejaarsnachtrellen van jaren geleden, wordt sterk uitvergroot en tot een hot item gebombardeerd. Niet echt een waarheidsgetrouwe weergave van mijn interview. Natuurlijk komen er op jaarbasis incidenten voor die voor collega’s zeer heftig en ingrijpend zijn en kunnen leiden tot psychische schade. Ik ken de verhalen van collega’s die zwaar verwond zijn door messteken welke toegediend werden door een psychiatrische patiënt. Maar laten we vooral niet uit het oog verliezen dat er soms onbedoelde agressie naar ons toe is. Een psychotische patiënt die uit zijn panty gaat en agressie gebruikt. Het is inherent aan het ziektebeeld en is niet bij voorbaat een doelbewuste agressieve daad naar ons toe. Evenmin is er sprake van gerichte agressie als iemand zich een stuk in de kraag gezopen heeft. Hiermee zeg ik niet dat ik het gedrag goedkeur, maar het moet wel in de juiste context geplaatst worden. Een patiënt met een laag bloedsuikergehalte kan knap vervelend en agressief zijn naar iedereen in zijn omgeving. Als een voorbijganger dit gedrag staat te filmen kan het snel geïnterpreteerd worden als agressie naar de hulpverlener, terwijl de patiënt niet eens weet dat hij dat gedrag vertoont. Het is immers een gevolg van het ziektebeeld. In dit vakgebied moet je altijd op je hoede zijn, zowel bij psychiatrische patiënten als bij patiënten met een somatisch ziektebeeld zoals hiervoor omschreven. Ik heb eens een agent treffend horen zeggen: “Als ik een verdachte aan moet houden weet ik dat ik klappen op kan lopen, maar het is een ander verhaal, als ik zonder aanleiding in elkaar geslagen wordt”. Bij ons is het niet anders, ik heb in de afgelopen 35 jaar nog nooit meegemaakt dat iemand mij uit de ambulance wou trekken om mij een pak op mijn donder te geven. Ik denk dat ik best de nodige kwibussen tegengekomen ben, ook in de grote steden met een overdaad aan mafkezen.  Sommige situaties zijn onbeheersbaar. Als ik kijk naar bijvoorbeeld het voetbalgeweld, dan zijn de gefrustreerde supporters zo door het dolle heen, dat iedereen in de buurt het moet ontgelden. Alle mogelijkheden worden aangegrepen om de agressie op bot te vieren. Taxi’s, politiewagens, ambulances en zelfs een moeder met kinderwagen moet eraan geloven. Een kwestie van een verkeerde persoon op de verkeerde plaats op het verkeerde moment. Tegen massahysterie is niks bestand. Ver uit de buurt blijven van de oproerkraaiers is de enige remedie. Meestal zie je het te laat escaleren als buitenstaander en voor je het weet zit je ertussen en ben je de Sjaak.

Maar nu de individuele agressie. Ik heb in de loop van de jaren meerdere collega’s gesproken die zich bedreigd voelden of bedreigd werden. Sommigen incidenten haalden uitgebreid de krant . Bij navraag op een later tijdstip kreeg ik een aantal keren te horen: “Wat daar toen gebeurt is, is deels door mijn eigen inbreng veroorzaakt”. Soms zijn wij zelf de trigger die aanleiding geeft tot vervelend en ongewenst gedrag bij patiënt en/of omstanders. Een hulpvraag wordt bijvoorbeeld door ons niet serieus genomen of wordt gebagatelliseerd in het bijzijn van patiënt en/of familie. Men voelt zich niet serieus genomen en krijgt het gevoel dat men niet wordt gehoord. Actie geeft reactie en soms escaleert dat tot vervelende situaties. Ik zal een voorbeeld geven van een situatie die kan leiden tot escalatie.

Een jonge vrouw ligt te hyperventileren in een bomvolle kroeg. We komen binnen en zien haar op de grond liggen. Vrienden en bekenden staan eromheen. De vraag is aan of we haar uitgebreid moeten gaan onderzoeken in een stampvolle kroeg waar al haar vrienden en bekenden bij staan. Wat omstanders vooral  verwachten is dat er snel en adequaat gehandeld wordt. Als we het protocol volgen zijn we al snel 20 minuten verder voordat haar situatie onder controle is. Omstanders gaan zich er in deze tijd mee bemoeien en gaan ons manen tot sneller handelen. De meeste hebben een bakkie teveel op en sommigen van hen weten het altijd beter dan wij. De sfeer wordt steeds meer gespannen, wij doen ons best, maar in de ogen van de omstanders schiet het allemaal niet op en kan het allemaal een stuk sneller. De hulpverleners worden het mikpunt van hun frustratie. In hun ogen is er immers sprake van een ernstige situatie en de hulpverleners reageren rustig en behandelen de patiënt op hun dooie gemak. Voor een buitenstaander iets om gek van te worden. Een andere, in mijn ogen betere methode zou zijn: Binnenkomen in de kroeg, bij een ademende patiënt gelijk opladen en meenemen de ambulance in. De grootste trigger wordt dan al weggenomen. De omstanders hebben het idee dat de patiënt gelijk en snel goed geholpen wordt. Wat er zich verder achter de deuren van de ambulance afspeelt zal iedereen worst zijn. Meer dan een goede vriend of vriendin van de patiënt zal er in de buurt van de ambulance niet aanwezig zijn. En als de spontaan genezende patiënte na 20 minuten uit de ambulance geknikkerd wordt zal je geen omstander horen over een “trage” of “falende” hulpverlening. Wat ik hiermee probeer aan te geven is dat iedereen in veel gevallen, door doordacht te handelen, veel agressie kan voorkomen. Misschien moet er in de opleidingen meer aandacht komen voor het creatief inspelen op situaties en het vermijden van conflicten. Ook zou er meer winst te halen zijn als er bij de burgers meer bekendheid zou zijn over ons werk en handelen. Als wij ons begripvol opstellen naar patiënt, familie en omstanders, dan  zal er weinig reden overblijven om agressie naar ons te tonen.  Agressie naar hulpverleners mag nooit getolereerd worden. Hulpverlenen is een interactie tussen meerdere partijen en een ieder moet hierin zijn eigen verantwoordelijkheid nemen.

Leave A Comment

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.